Cross-compliance

Reforma Wspólnej Polityki Rolnej z 2003 roku  zmieniła sposób wsparcia rolnictwa w Unii Europejskiej. Wprowadzono tzw. Płatność Jednolitą Otrzymanie tej płatności jest uzależnione od spełnienia przez rolników szeregu wymagań dotyczących  utrzymania gruntów wchodzących w skład gospodarstwa w Dobrej Kulturze Rolnej zgodnie z ochroną środowiska.  System Wzajemnej Zgodności – SWZ (ang. cross-compliance) to instrumentem Wspólnej Polityki Rolnej (WPR). System Wzajemnej Zgodności uzależnia płatności bezpośrednie oraz płatności w ramach zrównoważonego gospodarowania na gruntach rolnych i leśnych od konieczności spełnienia przez rolników określonych w przepisach krajowych i UE szeregu norm dotyczących zarządzania w całym gospodarstwie rolnym. Jednym słowem jest to powiązanie wysokości uzyskiwanych płatności bezpośrednich ze spełnianiem przez beneficjentów określonych wymogów.

To właśnie beneficjenci płatności mają obowiązek utrzymania całego gospodarstwa rolnego w dobrym stanie. Należy też utrzymywać grunty rolne w dobrej kulturze rolnej oraz utrzymywać powierzchnię trwałych użytków zielonych na odpowiednim niezmienionym poziomie.

Wymogi podzielono na trzy obszary.
Obszar A, który obejmuje:
• Identyfikację i rejestrację zwierząt,
• Zagadnienia ochrony środowiska naturalnego.

Obszar B, obejmujący :
• Zdrowie publiczne,
• Zdrowie zwierząt, zgłaszanie niektórych chorób,
• Zdrowotność roślin.

Obszar C, w którym zawiera się:
• Dobrostan zwierząt.

Od 2009 roku kontrolerzy sprawdzają wymogi w ramach tzw. Obszaru A

Sprawdzane jest czy przestrzegane są przepisy dotyczące:
- identyfikacji i rejestracji zwierząt,
- ochrony dzikiego ptactwa,
- ochrony wód podziemnych przed zanieczyszczeniem spowodowanym przez niektóre substancje niebezpieczne,
- przestrzegania zasad stosowania osadów ściekowych w rolnictwie,
- ochrony wód przed zanieczyszczeniami powodowanymi przez azotany pochodzenia rolniczego, - wykonywania zbiegów ochrony roślin i używania innych niebezpiecznych substancji w sposób nie zagrażający środowisku.

Wymogi wzajemnej zgodności obowiązują rolników ubiegających się o:
- płatności bezpośrednie do gruntów rolnych;
- dopłaty ONW;
- płatności z tytułu programu rolnośrodowiskowego;
- płatności z tytułu zalesiania gruntów.

Rolnicy są zobowiązani do przestrzegania kryteriów dobrej kultury rolnej, ochrony środowiska oraz identyfikacji i rejestracji zwierząt w gospodarstwie rolnym przez cały rok kalendarzowy od momentu złożenia wniosku. Rolnicy są też zobowiązani do umożliwienia przeprowadzenia kontroli na miejscu na terenie gospodarstwa przez upoważnionych urzędników. Każda stwierdzona niezgodność jest oceniana pod kątem dotkliwości, zasięgu, trwałości i ewentualnej powtarzalności niezgodności.